Energia elektryczna

PODSTAWA PRAWNA

• ustawa z 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne,

 

Centralnym organem administracji rządowej powołanym do realizacji zadań z zakresu regulacji gospodarki paliwami i energią oraz promowania konkurencji jest Prezes Urzędu Regulacji Energetyki.

Gdzie szukać informacji o prawach odbiorców energii elektrycznej?

Na stronie Urzędu Regulacji Energetyki znajdziesz dokument o nazwie „Zbiór Praw Konsumenta Energii Elektrycznej”, z którego dowiesz się m.in.:

• jakie prawa ma odbiorca energii,
• jak wygląda proces przyłączenia do sieci,
• co powinna zawierać umowa sprzedaży i umowa o świadczenie dystrybucji,
• jak reklamować nieprawidłowości w rozliczeniach, dostarczanie energii i standardy jakościowe,
• jak wygląda proces zmiany sprzedawcy energii,
• kto zatwierdza taryfy,
• jakie są elementy składowe faktury,
• czym są nieuczciwe praktyki rynkowe.

 

Gdzie szukać pomocy?

Poza rzecznikiem konsumentów, informacje o przysługujących konsumentom prawach można uzyskać w Punkcie Informacyjnym dla Odbiorców Energii i Paliw Gazowych.

Kontakt z Punktem Informacyjnym możliwy jest:

• osobisty w siedzibie URE;
• telefoniczny na infolinii pod numerem: 22 244 26 36 (czynna od poniedziałku do piątku w godzinach od 8.00 do 15:00)
• korespondencyjny:

1. pocztowy na adres: Urząd Regulacji Energetyki, ul. Towarowa 25a, 00-869 Warszawa, z dopiskiem Punkt Informacyjny,
2. na numer fax: 22 378 12 93
3. e-mailem na adres: drr@ure.gov.pl
4. na adres do e-doręczeń AE:PL-25259-52521-UECUJ-18

 

Koordynator ds. negocjacji przy Prezesie URE

W przypadku sporu z przedsiębiorstwem energetycznym, możesz zwrócić się do Koordynatowa w celu przeprowadzenia postępowania polubownego.

Postępowanie prowadzone przez Koordynatora:

• ma na celu rozwiązanie konfliktu między konsumentem a przedsiębiorcą, wynikającego z zawartej z konsumentem umowy i stanowi alternatywę dla ewentualnego wytoczenia powództwa przed sądem powszechnym,
• przerywa bieg przedawnienia roszczenia będącego przedmiotem sporu. Przedawnienie nie biegnie na nowo, dopóki postępowanie to nie zostanie zakończone,
• opiera się na dobrej woli i chęci porozumienia, dlatego wymaga zgody obu stron.

Jak złożyć wniosek?

Wszelkie informację, jak złożyć wniosek o przeprowadzenie postępowania, jak i jego wzór znajdziesz pod adresem:

https://koordynator.ure.gov.pl/kdn/zloz-wniosek/7081,Jak-zlozyc-wniosek.html

 

BONIFIKATY

W przypadku niedotrzymania przez przedsiębiorstwo energetyczne standardów jakościowych obsługi odbiorców oraz parametrów jakościowych energii elektrycznej, konsumentowi przysługuje bonifikata w wysokości określonej w taryfie lub umowie.

Bonifikaty przysługują odbiorcom na ich wniosek w wysokości określonej w taryfie lub umowie. Przedsiębiorstwo energetyczne rozpatruje wniosek odbiorcy o bonifikatę w terminie 30 dni, licząc od jego złożenia 

 

Jakie przepisy regulują kwestie bonifikat?

Parametry jakościowe energii elektrycznej oraz standardy jakościowe obsługi odbiorców określa rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 22 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego.

Sposób ustalania bonifikat za niedotrzymanie parametrów i standardów jakościowych obsługi odbiorców reguluje rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 29 listopada 2022 r. w sprawie sposobu kształtowania i kalkulacji taryf oraz sposobu rozliczeń w obrocie energią elektryczną.

 

W jakiej wysokości przysługują bonifikaty za niedotrzymanie standardów jakościowych obsługi odbiorców?

Jeśli umowa nie przewiduje inaczej odbiorcom przysługują m.in. bonifikaty w wysokości: 

• za nieprzyjęcie zgłoszeń lub reklamacji od odbiorcy — w wysokości 1/50 przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku kalendarzowym poprzedzającym rok zatwierdzenia taryfy, określonego w  komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego ogłaszanym w  Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”;
• za nieuzasadnioną zwłokę w  usuwaniu zakłóceń w dostarczaniu energii elektrycznej, spowodowanych nieprawidłową pracą sieci — w  wysokości 1/15 przeciętnego wynagrodzenia;
• za odmowę udzielenia odbiorcom, na ich żądanie, informacji o  przewidywanym terminie wznowienia dostarczania energii elektrycznej, przerwanego z powodu awarii sieci — w wysokości 1/50 przeciętnego wynagrodzenia;
• za niepowiadomienie, co najmniej z  pięciodniowym wyprzedzeniem, o terminach i czasie planowanych przerw w dostarczaniu energii elektrycznej, w formie ogłoszeń prasowych, internetowych, komunikatów radiowych lub telewizyjnych albo w inny sposób przyjęty na danym terenie, odbiorców zasilanych z  sieci o  napięciu znamionowym nie wyższym niż 1 kV — w wysokości 1/50 przeciętnego wynagrodzenia;
• za nieudzielenie, na żądanie odbiorcy, informacji w sprawie zasad rozliczeń oraz aktualnych taryf — w wysokości 1/50 przeciętnego wynagrodzenia;
• za przedłużenie czternastodniowego terminu rozpatrzenia wniosku lub reklamacji odbiorcy w sprawie zasad rozliczeń i  udzielenia odpowiedzi, za każdy dzień zwłoki — w wysokości 1/250 przeciętnego wynagrodzenia;
• za przedłużenie czternastodniowego terminu sprawdzenia prawidłowości działania układu pomiarowo-rozliczeniowego lub czternastodniowego terminu laboratoryjnego sprawdzenia prawidłowości działania układu pomiarowo-rozliczeniowego, za każdy dzień zwłoki — w wysokości 1/250 przeciętnego wynagrodzenia;
• za uniemożliwienie wykonania dodatkowej ekspertyzy badanego układu pomiarowo-rozliczeniowego, na wniosek odbiorcy złożony w ciągu 30 dni od dnia otrzymania wyniku badania laboratoryjnego — w wysokości 1/15 przeciętnego wynagrodzenia.

 

PRZERWY W DOSTAWIE ENERGII

Jakie przewidziano rodzaje przerw w dostarczaniu energii elektrycznej?

• planowane — wynikające z programu prac eksploatacyjnych sieci elektroenergetycznej
• nieplanowane — spowodowane wystąpieniem awarii w sieci elektroenergetycznej

 

Ile wynosi maksymalny dopuszczalny czas trwania przerwy?

W przypadku jednorazowej przerwy w dostarczaniu energii elektrycznej nie może przekroczyć w przypadku:

• przerwy planowanej 16 godzin,
• przerwy nieplanowanej 24 godzin.

W ciągu roku suma czasów trwania przerw jednorazowych długich i bardzo długich nie może przekroczyć w przypadku:

• przerw planowanych 35 godzin,
• przerw nieplanowanych 48 godzin.

podstawa prawna: § 47, 48 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 22 marca 2023 roku w sprawie szczegółowych zasad funkcjonowania systemu elektroenergetycznego

 

 

Kiedy, poza bonifikatą, uzyskam odszkodowanie?

Poza bonifikatami za ograniczenia w dostawie prądu można zwracać się do operatora przesyłowego o wypłatę odszkodowania.

Odszkodowanie przysługuje w sytuacji, gdy w związku z ograniczeniami w dostawie prądu odbiorca poniósł szkodę np. w postaci kosztów wynajęcia generatora, wszelkich wydatków poniesionych wskutek niedostarczenia energii elektrycznej.

Przedsiębiorstwo energetyczne odpowiada za szkody na zasadach ogólnych wynikających z Kodeksu cywilnego.

Konsument musi wykazać poniesioną konkretną szkodę z winy lub niestaranności przedsiębiorstwa oraz określić jej wysokość w nieprzekraczalnym terminie 180 dni od dnia zniesienia ograniczeń.

Przedsiębiorstwo ponosi odpowiedzialność w granicach szkody rzeczywistej poniesionej przez użytkownika w związku z uszkodzeniem lub zniszczeniem rzeczy ruchomej lub uszkodzeniem albo zniszczeniem nieruchomości. W stosunku do odbiorcy energii elektrycznej w gospodarstwie domowym odpowiedzialność przedsiębiorstwa jest ograniczona do wysokości 5.000 złotych.

Na wysokość odszkodowania wpływa również liczba poszkodowanych osób. Jeśli łączna wartość zgłoszonych szkód przekroczy określony limit, to odszkodowania zostaną proporcjonalnie zmniejszone.

podstawa prawna: art. 11 e ustawy Prawo energetyczne

 

 

Jaki jest termin rozpatrzenia reklamacji?

Przedsiębiorstwo energetyczne jest obowiązane rozpatrzyć reklamację w terminie 14 dni od dnia jej złożenia. Termin ten dotyczy zastrzeżeń co do rozliczeń, nie dotyczy sprawdzenia niedotrzymania parametrów jakościowych energii.

Brak odpowiedzi w wyżej wymienionym terminie skutkuje uznaniem reklamacji za uzasadnioną.

Jeżeli przedsiębiorstwo energetyczne nie uwzględniło reklamacji konsumenta, istnieje możliwość skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego lub z wnioskiem o rozwiązanie sporu w tym zakresie do Koordynatora do spraw negocjacji.

 podstawa prawna: art. 6c ust. 2 ustawy Prawo energetyczne

 

DODATEK ENERGETYCZNY 

Komu i w jakieś wysokości przysługuje dodatek?

Zryczałtowany dodatek energetyczny przysługuje odbiorcy wrażliwemu.

Odbiorcą wrażliwym jest osoba:

• której przyznano dodatek mieszkaniowy,
• która jest stroną umowy kompleksowej lub umowy sprzedaży energii elektrycznej zawartej z przedsiębiorstwem energetycznym i zamieszkuje w miejscu dostarczania energii elektrycznej.

Dodatek energetyczny wynosi rocznie nie więcej niż 30% iloczynu limitu zużycia energii elektrycznej oraz średniej ceny energii elektrycznej dla odbiorcy energii elektrycznej w gospodarstwie domowym.

Komu złożyć wniosek o przyznanie dodatku?

Dodatek energetyczny przyznaje wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji, na wniosek odbiorcy wrażliwego energii elektrycznej. Do wniosku dołącza się kopię umowy kompleksowej lub umowy sprzedaży energii elektrycznej.

 

Kto i w jakich terminach wypłaca dodatek?

Dodatek energetyczny wypłaca się odbiorcy wrażliwemu energii elektrycznej do 10 dnia każdego miesiąca z góry, z wyjątkiem miesiąca stycznia, w którym dodatek energetyczny wypłaca się do dnia 30 stycznia danego roku.

Dodatek energetyczny wypłacają gminy.

 podstawa prawna: art. 5c- 5f ustawy Prawo energetyczne

 

 Jaki jest termin przedawnienia roszczeń?

Ustawa Prawo energetyczne nie określa terminów przedawnienia roszczeń wynikających z katalogu umów o dostarczanie energii elektrycznej, tj. z: umowy sprzedaży energii, umowy o świadczenie usług dystrybucji i umowy kompleksowej.

Przeważająca interpretacja obowiązujących przepisów pozwala na stwierdzenie, że:

• do roszczeń o zapłatę należności z tytułu sprzedaży energii stosujemy 2 letni okres przedawnienia

podstawa prawna:  art. 554 w zw. z art. 555 k.c.,

jako przepis szczególny, o którym mowa w art. 118 k.c.

 

• do roszczeń obejmujących opłaty związane z dystrybucją zastosowanie znajduje natomiast termin ogólny przewidziany dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz tych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, wynoszący 3 lata 

podstawa prawna:  art. 118 k.c.

• do roszczeń wynikających z umowy kompleksowej - 3 lata 

podstawa prawna:  art. 118 k.c.

tak: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 11 grudnia 2012 r., sygn. VI ACa 479/2012

 

Bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się od dnia wymagalności roszczenia, tj. wraz z upływem terminu płatności określonego w umowie, z reguły terminu wskazanego na fakturze wystawianej przez przedsiębiorstwo energetyczne.